SINTI MONUMENT "Wij lieten hen gaan”
Overzicht samengesteld door: R.H.M. Göttgens, S.H.O.B. november 2021
Omschrijving:
Monument ter herinnering aan de Sinti familie Franz, die tijdens de Tweede Wereldoorlog werd gedeporteerd.
Initiatiefnemers:
Annelies van Rens, Stichting Herdenking Oorlogsslachtoffers Beek.
Locatie:
Tegenover de voormalige openbare basisschool “de Kring” aan de Stegen in Beek, nabij de standplaats van de woonwagen van de familie Franz.
Omschrijving en symboliek van het gedenkteken:
Het verhaal:
Het monument is opgericht ter nagedachtenis aan de familie Franz (vader, moeder, vier zoons en drie dochters), die op 16 mei 1944 door twee Beekse agenten werden opgepakt in Beek en via het doorgangskamp Westerbork naar Auschwitz zijn gedeporteerd. Slechts drie van hen hebben de oorlog overleefd.
Het monument is een hardstenen zuil met reliëf. Het beeldt aan beide zijden het dagelijkse leven uit van een rondtrekkend Sinti gezin. Aan de voorzijde: vader Franz, die viool speelt naast de woonwagen, twee kinderen dansen op de muziek. Op de achterzijde: Dezelfde woonwagen met daarnaast twee vrouwen. Eén doet de was, de ander verzorgt vermoedelijk een kind.
Op het gedenksteken staat de tekst: “WIJ LIETEN HEN GAAN”. Een spijtbetuiging, maar ook een maning aan de inwoners van Beek, die de deportatie zomaar lieten gebeuren. Deze tekst riep destijds veel controverse op in de gemeente.
Op het trottoir naast het monument staat, verdeeld over zes granieten stoeptegels: “DEPORTATIE FAMILIE FRANZ 16 MEI 1944 NAAR AUSCHWITZ”. Dit gedenkteken was lange tijd het enige Sintimonument in Zuid-Nederland
Ontwerper en productie:
Math van Kampen, priester/beeldhouwer uit Beek
Datum onthulling:
16 mei 1993, door Burg. Albert van Goethem
Eigenaar plaquette:
Gemeente Beek
Copyright op beeldhouwwerk: Math van Kampen
Sponsoren:
De kunstenaar heeft zijn werk en materiaal geheel gratis ter beschikking gesteld
De Stichting Herdenking Oorlogsslachtoffers Beek heeft financieel bijgedragen aan de gedenktegels, onthulling en verdere aankleding.
De Gemeente Beek heeft alle grondgebonden zaken rond het monument uitgevoerd en betaald.
Onderhoud en beheer:
Gemeente Beek en Stichting Herdenking Oorlogsslachtoffers Beek.
Adoptie:
Leerlingen van groep 8, basisschool “de Kring” uit Beek
Bronnen:
- Herman van Rens, S.H.O.B.
- Jos Eggen, S.H.O.B. (incl. foto)
- Projectarchief 1993 S.H.O.B.
- Website: Nationaal Comité 4-5 mei /oorlogsmonumenten